Меҳнат муҳофазаси тизимининг комплекс аудити
Корхонангиз хавфларини камайтириш учун мустақил баҳолаш, профессионал ечимлар ва рақамли воситалар. Қоидабузарликларни инспектор келишидан олдин аниқлаймиз — ва 3 йил режали текширувларсиз ишлаш учун қонуний ҳуқуқ берамиз.
3 йил режали текширувларсиз — қонун бўйича
«Меҳнат муҳофазаси аудити ўтказилиб, унинг натижалари бўйича аниқланган барча камчиликлар бартараф этилган (ёки камчиликлар аниқланмаган) ташкилотлар кейинги уч йил давомида режали текширувдан ўтказилиши лозим бўлган ташкилотлар рўйхатига киритилмайди.»
Бу реклама ваъдаси эмас — амалдаги қонунчилик нормаси. Меҳнат муҳофазаси бўйича режали текширувлар жадвалидан 3 йилга чиқишнинг ягона қонуний йўли.
Меҳнат муҳофазаси аудити нима
Меҳнат муҳофазаси аудити — корхона ишчиларнинг хавфсизлиги ва саломатлигини қандай таъминлашини мустақил текшириш: ҳужжатлар, ўқитиш, хавфларни баҳолаш, меҳнат шароитлари. Ташқи аудит иш берувчининг қарори билан ўтказилади ва унинг натижалари ВМ 246-сон қарори бўйича имтиёз ҳуқуқини беради.
Қонунчилик асоси
Меҳнат муҳофазаси аудити ва касбий хавфларни баҳолаш Ўзбекистон Республикаси қонунчилигида бевосита назарда тутилган
«Меҳнат муҳофазаси тўғрисида»ги Қонун
Янги таҳрир, ЎРҚ-410, 22.09.2016
15-модда ташкилотда меҳнат муҳофазасини бошқариш тизими аудитини бевосита назарда тутади.
Тўлиқ матнВМ 454-сон қарори, 21.07.2025
«Меҳнатни муҳофаза қилишни бошқариш тизимини жорий этиш тўғрисида»
22.07.2025 дан хавфларни идентификация қилиш ва касбий хавфларни баҳолаш — ҳар бир иш берувчининг мажбурияти. Ички аудит — йилига камида 1 марта.
Тўлиқ матнВМ 246-сон қарори, 27.04.2017
«Меҳнат муҳофазаси соҳасида хизматлар бозорини янада ривожлантириш тўғрисида»
2-илова аудит ўтказиш тартибини ва имтиёзни белгилайди: аудитдан кейин 3 йил режали текширувларсиз.
Тўлиқ матнВМ 819-сон қарори, 24.12.2025
«Меҳнатни муҳофаза қилиш соҳасига оид айрим низомларни тасдиқлаш тўғрисида»
Меҳнатни муҳофаза қилиш хизмати, йўл-йўриқлар, ўқитиш ва йўриқномаларни ишлаб чиқиш тартибини қайтадан белгилади. Эски низомлар бўйича ҳужжатларни аудит номувофиқ деб топади.
Тўлиқ матнИш берувчининг хавфсиз меҳнат шароитларини таъминлаш мажбурияти Ўзбекистон Республикаси Меҳнат кодексининг 359-моддасида ҳам мустаҳкамланган.
Аудитда нимани текширамиз
Ҳужжатлар
- Меҳнатни муҳофаза қилишни бошқариш тизими тўғрисидаги низом
- Масъул шахсларни тайинлаш тўғрисидаги буйруқлар
- Меҳнат муҳофазаси бўйича йўриқномалар (долзарблиги)
- Йўриқномалар журналлари
- Иш жойларини аттестациялаш натижалари
- Касбий хавфларни баҳолаш
- Бахтсиз ҳодисаларни текшириш далолатномалари
Ходимларни ўқитиш
- Кириш йўриқномаси
- Иш жойида бирламчи йўриқнома
- Такрорий йўриқнома (6 ойда камида 1 марта)
- Режадан ташқари ва мақсадли йўриқномалар
- Ўқитиш ва билимларни текшириш
Ҳимоя воситалари
- Шахсий ҳимоя воситалари (ШҲВ) мавжудлиги
- Бериш нормаларига мувофиқлиги
- ШҲВ ҳолати
- ШҲВ бериш ҳисоби
Меҳнат шароитлари
- Иш жойларининг талабларга мувофиқлиги
- Тўсиқлар ва хавфсизлик белгилари
- Ёритилганлик ва вентиляция
- Санитария-маиший бинолар
Аудитни қандай ўтказамиз: 7 босқич
- 1
Тайёргарлик
Корхона ҳақида маълумот йиғиш, ҳужжатларни ўрганиш, аудит режаси ва жадвали
- 2
Текшириш
Объектга чиқиш: иш жойлари, жараёнлар, жиҳозлар ва меҳнат шароитларини кўздан кечириш
- 3
Хавфларни идентификация қилиш
Хавфларни аниқлаш ва ходимлар учун касбий хавфларни баҳолаш
- 4
Мувофиқликни текшириш
Қонунчилик, нормалар ва ички талабларга мувофиқликни баҳолаш
- 5
Ҳисобот шакллантириш
Хулосалар, бузилишлар таснифи ва тавсиялар билан ҳисобот тайёрлаш
- 6
Тадбирлар режаси
Хавфлар ва бузилишларни бартараф этиш бўйича тузатувчи чоралар режасини ишлаб чиқиш
- 7
Кузатиб бориш ва назорат
Тадбирлар бажарилишини назорат қилиш ва натижагача методик ёрдам
Бузилишларни қандай таснифлаймиз
Танқидий
ДарҳолҲаётга хавф, ёнғин хавфсизлиги
- Хавфли жойларда тўсиқларнинг йўқлиги
- Носоз электр жиҳозлари
- Ўт ўчириш воситаларининг йўқлиги
- Хавфли ишларда ШҲВсиз ишлаш
Муҳим
7–14 кунЖароҳатланишга олиб келадиган бузилишлар
- Йўриқномаларни ўтказмаслик
- Ходимларни ўқитмаслик
- Эскирган меҳнат муҳофазаси йўриқномалари
- Тиббий кўрик муддатларининг бузилиши
Кичик
30 кунРасмий бузилишлар
- Журналларни нотўғри расмийлаштириш
- Ҳужжатларда имзоларнинг йўқлиги
- ШҲВ шахсий карталарининг тўлиқ эмаслиги
Аудит натижасида нимани оласиз
Аудит ҳисоботи
Батафсил ҳужжат: текширилган бўлинмалар, бузилишлар рўйхати, танқидийлик бўйича тасниф, тавсиялар.
Бартараф этиш режаси
Муддатлар, масъул шахслар ва зарур ресурслар кўрсатилган аниқ тадбирлар.
Кузатиб бориш
Бузилишларни бартараф этиш, ҳужжатларни ишлаб чиқиш ва назорат текширувида ёрдам.
E-XAVF платформасига кириш
Меҳнат муҳофазасини бошқариш рақамли платформаси — корхонангиз хавфлари, тадбирлари ва ҳисоботлари онлайн.
E-XAVF — касбий хавфни баҳолаш (ВМ 454-сон қарори)
Аудит билан бирга E-XAVF платформасига кириш ҳуқуқини оласиз: аудит маълумотлари, хавфлар ва тадбирлар — ягона рақамли кабинетда.
- Аудит ва баҳолашларни автоматлаштириш
- Хавфларни онлайн бошқариш
- Электрон ҳисоботлар ва таҳлил
- Тадбирлар бажарилишини назорат қилиш
- Реал вақтда кириш
Аудитсиз нима хавф солади
Маъмурий жавобгарлик
ЎзР МЖтК 49-моддаси — меҳнат ва меҳнат муҳофазаси тўғрисидаги қонунчиликни бузиш
БҲМ — базавий ҳисоблаш миқдори (412 000 сўм). Текширув одатда битта эмас, бир нечта бузилишни аниқлайди.
Бахтсиз ҳодиса юз берганда
- ЎзР ЖК 257-моддаси бўйича жиноий жавобгарлик — 5 йилгача озодликдан маҳрум қилишгача
- Жабрланувчиларга компенсациялар
- Фаолиятни тўхтатиб қўйиш
- Обрўга путур етиши
Аудитни олдиндан ўтказиш — бузилишларни жарималаргача бартараф этиш ва 3 йил режали текширувларсиз ишлаш демакдир.
Корхона кўлами ва иш ўринлари сонига боғлиқ
Муддат: 6 ойгача
Нархга нима киради
- Аудитнинг барча 7 босқичи
- Бузилишлар таснифи билан ҳисобот
- Бузилишларни бартараф этиш режаси
- E-XAVF платформасига кириш
- Бартараф этилгунга қадар кузатиб бориш
- Назорат текшируви
Таққослаш учун: битта текширув одатда ҳар бири 4 млн сўмгача жарима билан 10–15 та бузилишни аниқлайди, бахтсиз ҳодиса эса — раҳбарнинг жиноий жавобгарлиги. Аудит бузилишлар бартараф этилгач, қўшимча равишда 3 йил режали текширувларсиз ишлаш ҳуқуқини беради.
Аудит қанчалик тез-тез ўтказилади
Нега Xavfsiz Hayot билан аудит
Жамоа тажрибаси — 1995 йилдан
Меҳнат муҳофазасида 30+ йил. Барча қонунчилик талаблари ва типик бузилишларни биламиз.
Холислик
Тарафкашликсиз мустақил баҳолаш. Расмий камчиликларни эмас, ҳақиқий муаммоларни аниқлаймиз.
Махфийлик
Аудит ҳисоботи — корхонанинг ички ҳужжати. Натижалар давлат органларига берилмайди.
Комплекс ёндашув
Аниқланган муаммоларни дарҳол ҳал қиламиз: аттестация, ўқитиш, ҳужжатлар, E-XAVF.
Аудит ҳақида материаллар
Тақдимотни юклаб олиш (PDF)Меҳнат муҳофазаси аудити бўйича тез-тез бериладиган саволлар
Аудитдан кейин 3 йил режали текширувлар бўлмаслиги ростми?
Ҳа. ВМнинг 27.04.2017 йилдаги 246-сон қарори 2-иловасининг 5-бандига кўра, аудит ўтказилиб барча камчиликлар бартараф этилган (ёки аниқланмаган) ташкилотлар кейинги уч йил давомида меҳнат муҳофазаси бўйича режали текширувлар рўйхатига киритилмайди.
Меҳнат муҳофазаси аудити мажбурийми?
Ташқи аудит — ихтиёрий, иш берувчининг қарори билан ўтказилади. Лекин ички аудит йилига камида 1 марта мажбурий (ВМ 454-сон қарори), касбий хавфларни баҳолаш эса 22.07.2025 дан ҳар бир иш берувчининг мажбурияти.
Аудит қанча туради?
Комплекс аудит нархи келишилган ҳолда белгиланади — корхона кўлами ва иш ўринлари сонига боғлиқ. Муддат — 6 ойгача. Аниқ нарх ва муддатни қисқа консультациядан кейин айтамиз.
Аудит аттестациядан нимаси билан фарқ қилади?
Аттестация — иш жойларидаги зарарли омилларни асбоб-ускуналар билан ўлчаш (5 йилда камида 1 марта). Аудит — бутун меҳнат муҳофазаси тизимини текшириш: ҳужжатлар, ўқитиш, хавфлар, жараёнлар. Булар бир-бирини тўлдирувчи хизматлар.
Аудит бузилишларни аниқласа, жарима солинадими?
Йўқ. Аудит — давлат назорати эмас. Сиз махфий ҳисобот ва бартараф этиш режасини оласиз, бузилишлар бартараф этилгач эса — 3 йиллик имтиёз ҳуқуқини. Ҳисобот ҳеч қаерга берилмайди.
Аудитсиз қандай жарималар хавф солади?
ЎзР МЖтК 49-моддаси бўйича — 5–10 БҲМ, йил давомида такроран — 10–15 БҲМ. Бахтсиз ҳодиса юз берганда — ЖК 257-моддаси бўйича 5 йилгача озодликдан маҳрум қилишгача жиноий жавобгарлик.
2026 йилда меҳнат муҳофазаси талабларида нима ўзгарди?
2025 йил 24 декабрдан 819-сон қарор амал қилади: меҳнатни муҳофаза қилиш хизматини ташкил этиш тартиби, йўл-йўриқлар тизими (кириш ва иш жойидаги — дастлабки, даврий, навбатдан ташқари), ўқитиш ва билимларни текшириш, йўриқномаларни ишлаб чиқиш қайтадан белгиланди. 1066-сон қарорга 5-илова ўз кучини йўқотди, шунинг учун унга мувофиқ расмийлаштирилган ҳужжатларни аудит номувофиқ деб топади.
Янги қоидалар бўйича йўл-йўриқлар қанчалик тез-тез ўтказилади?
Иш жойидаги даврий йўл-йўриқ — камида ҳар олти ойда бир марта, зарарли (ўта зарарли) ва (ёки) хавфли (ўта хавфли) ишларда банд ходимлар учун — камида ҳар уч ойда бир марта. Ходимнинг стажировка муддати — камида учта иш сменаси.
Аудитга қандай тайёрланиш керак?
Меҳнат муҳофазаси ҳужжатларини тайёрланг: ММҚБ тизими тўғрисидаги низом, йўриқномалар журналлари, билимларни текшириш баённомалари, аттестация натижалари. Текшириш рўйхатини олдиндан берамиз.
E-XAVF нима?
E-XAVF — меҳнат муҳофазасини бошқариш рақамли платформаси: касбий хавфларни баҳолаш, хавфлар матрицаси, тадбирлар режаси ва ҳисоботлар ягона кабинетда. Кириш комплекс аудит нархига киради.
Меҳнат муҳофазаси аудитига буюртма бериш
Ариза қолдиринг — сиз билан боғланамиз, саволларга жавоб берамиз ва корхонангиз учун иш жадвалини тузамиз.
Ёки қўнғироқ қилинг: +998 99 803-57-48