Тўқимачилик саноати

Тўқимачилик ва тикувчилик ишлаб чиқаришида аттестация. Пахта чанги, тўқув дастгоҳлари шовқини назорати.

Тўқимачилик саноати

Йўналиш ҳақида

Тўқимачилик саноати — Ўзбекистон иқтисодиётининг етакчи тармоқларидан бири бўлиб, мамлакат пахта ва тўқимачилик маҳсулотларининг йирик жаҳон ишлаб чиқарувчисидир. Тўқимачилик корхоналарида иш жойларини аттестация қилиш ишчиларнинг соғлиғини махсус касбий хавфлардан ҳимоя қилишга қаратилган. Тўқимачилик соҳасидаги асосий зарарли омиллар — пахта ва тўқимачилик чанги, тўқув ва йигириш дастгоҳларининг кучли шовқини, толаларни қайта ишлаш учун зарур бўлган юқори намлик. Ишчилар нафас олиш аъзолари касалликлари (биссиноз), эшитиш бузилишлари ва қўлларнинг касбий касалликлари хавфига дучор бўлади. Бизнинг ташкилот пахта тозалаш заводлари, йигириш ва тўқув фабрикалари, тикувчилик ишлаб чиқаришлари ва трикотаж корхоналарида меҳнат шароитларини комплекс баҳолашни амалга оширади. Биз чанг концентрациясини, шовқин даражаларини, микроиқлим ва ёритилганлик параметрларини ўлчаймиз, касбий хавфларни камайтириш бўйича тавсиялар ишлаб чиқамиз.

Тўқимачилик корхоналари турлари

Пахта тозалаш заводлари

Хом пахтани бирламчи қайта ишлаш. Пахта чангининг юқори концентрацияси, тозалаш ускуналарининг кучли шовқини.

Йигириш фабрикалари

Пахта толасидан ип ишлаб чиқариш. Чанг, йигириш машиналарининг шовқини, юқори намликни сақлаш заруратни.

Тўқув фабрикалари

Тўқув дастгоҳларида мато ишлаб чиқариш. Юқори шовқин даражаси (100 дБА гача), тебраниш, иплардан чанг.

Тикувчилик ишлаб чиқаришлари

Кийим ва тўқимачилик буюмларини тикиш. Кўз зўриқиши, мажбурий иш ҳолати, тикув машиналарининг шовқини.

Пардозлаш ва бўяш цехлари

Матоларни бўяш, оқартириш, аппретлаш. Кимёвий моддалар, юқори намлик ва ҳарорат.

Ўлчанадиган омиллар

Иш жойларини аттестация қилишда биз қуйидаги зарарли ишлаб чиқариш омилларини ўлчаймиз ва баҳолаймиз

Тўқимачилик чанги

Пахта чанги органик толаларни ўз ичига олади, бу биссиноз — ўпканинг касбий касаллигини келтириб чиқаради. Нафас йўлларининг чуқур қисмларига кириб борадиган майда зарорлар энг хавфли.

Меъёр:

Пахта чангининг ЧЭК: 2 мг/м³. Аралаш чанг учун (пахта + синтетика): 4 мг/м³. Кирувчи-чиқувчи вентиляция ва маҳаллий сўргичлар мажбурий.

Ишлаб чиқариш шовқини

Тўқув дастгоҳлари 80-95 дБА дан ошиб кетадиган кучли шовқин ҳосил қилади. Узоқ муддатли таъсир касбий кар бўлиш ва асаб тизими бузилишларига олиб келади.

Меъёр:

Иш жойларида шовқиннинг ЧЭК: 80 дБА. Камайтиришнинг илохи бўлмаганда — эшитиш аъзолари учун ШҲВ қўллаш мажбурий. Аудиометрик назорат йилига 1 марта.

Микроиқлим

Табиий толаларни қайта ишлаш учун юқори намлик (60-70%) талаб қилинади, бу ишчилар учун ноқулай шароитлар яратади. Бўяш цехларида — юқори ҳарорат.

Меъёр:

Йигириш цехларида ҳарорат: 20-24°C. Тўқув цехларида: 18-22°C. Нисбий намлик: 55-75% (тола турига қараб). Ҳаво тезлиги: 0,2-0,5 м/с.

Ёритилганлик

Иплар, матолар ва тикув буюмлари билан аниқ ишлаш юқори ёритилганлик даражасини талаб қилади. Етарли бўлмаган ёритиш кўз зўриқишига олиб келади.

Меъёр:

Йигириш цехлари: 200-300 лк. Тўқув цехлари: 300-400 лк. Тикув цехлари: 500-750 лк (иш юзасида). Пульсация коэффициенти: 10% дан ошмаслиги керак.

Тўқимачилик саноати ходимларига имтиёзлар

Юқори чангли шароитларда ишлаш (йигириш, тўқув цехлари)
7-14 кун қўшимча таътил, 4-12% қўшимча тўлов, сут ёки компенсация, респираторлар
80 дБА дан юқори шовқинда ишлаш (тўқув дастгоҳлари)
Қисқартирилган иш куни, қўшимча таътил, эшитишни ҳимоя воситалари, йиллик аудиометрия
Бўяш цехларида ишлаш (кимёвий моддалар билан алоқа)
24% гача қўшимча тўлов, 14 кунгача қўшимча таътил, бепул овқатланиш, ШҲВ

Кўп бериладиган саволлар

Тўқимачилар учун қандай касбий касалликлар хос?
Асосий касбий касалликлар: биссиноз (пахта чангидан), касбий кар бўлиш (шовқиндан), таянч-ҳаракат аппарати касалликлари (мажбурий ҳолатдан), тери ва нафас йўллари аллергик касалликлари.
Тўқимачилик корхоналарида аттестация қанчалик тез-тез ўтказилади?
Стандарт муддат — 5 йил. Янги ускуналар ўрнатилганда, технологик жараён ўзгарганда ёки меҳнат инспекциясининг кўрсатмаси бўйича навбатдан ташқари аттестация талаб қилинади.
Тўқимачилик фабрикаси ходимлари учун қандай ШҲВ мажбурий?
Участкага қараб: чангдан респираторлар ёки ниқоблар, шовқиндан қулоқ тиқинлари ёки қулоқчинлар, ҳимоя кийими, бўяш цехларида қўлқоплар. ШҲВ иш берувчи томонидан бепул берилади.

Аттестацияга буюртма бериш

Бепул маслаҳат олиш учун қўнғироқ қилинг

+998 93 551-57-44